مشاغل خانگی موفق در بروجن و راهنمای راه‌اندازی آن‌ها
چکیده
بیکاری جوانان در بروجن به‌ویژه در میان فارغ‌التحصیلان دانشگاهی به یکی از چالش‌های اصلی منطقه تبدیل شده است. نبود فرصت‌های شغلی متنوع، کمبود مهارت‌های کاربردی، و فاصله میان آموزش و نیاز بازار کار از دلایل عمده این وضعیت‌اند. نهادهای محلی می‌توانند با گسترش مهارت‌آموزی، حمایت از کارآفرینی، و ایجاد مشوق‌های شغلی نقش مؤثری ایفا کنند. راهکارهای بومی‌سازی‌شده و هم‌افزایی بین دولت، آموزش و بخش خصوصی کلید بهبود شرایط است.
فهرست محتوا
مشاغل خانگی موفق در بروجن وشهرستان‌هایی که اکثراً نیمه‌روستایی هستند، نقش اساسی در پایداری اقتصادی و معیشت خانواده‌ها ایفا می‌کنند. به گفته کارشناسان، توسعه مشاغل خانگی می‌تواند عامل کلیدی در حفظ جمعیت روستاها و کاهش مهاجرت باشد و اشتغال پایدار را تقویت کن. در استان چهارمحال و بختیاری طی سال‌های اخیر تسهیلات مشاغل خانگی با رشد چشمگیری همراه بوده است؛ به طوری که در سال جاری حدود ۳۰۰۰ متقاضی (۹۵ درصد زنان) تحت حمایت قرار گرفته‌اند.
در شهرستان بروجن نیز ۱۰۹ نفر از متقاضیان کسب‌وکارهای خانگی به بانک‌های عامل معرفی شده‌اند (حدود ۲۱.۸ میلیارد ریال تسهیلات). این ارقام حاکی از استقبال فراگیر بومیان بروجن از راه‌اندازی کسب‌وکارهای خانگی است. در ادامه مطلب از فراز بام ایران، مشاغل خانگی موفق در بروجن، ظرفیت‌ها و نمونه‌های موفق هر حوزه بررسی شده و راهنمای گام‌به‌گام عملیاتی برای آغاز این مشاغل ارائه می‌شود.
مشاغل خانگی حوزه کشاورزی
بروجن با برخورداری از اراضی کشاورزی و ارتفاعات کوهستانی مناسب، زمینه‌های گسترده‌ای برای فعالیت‌های کشاورزی خانگی دارد. به‌عنوان مثال، پرورش زنبور عسل و کشت گیاهان دارویی با توجه به مراتع طبیعی و اقلیم منطقه، پتانسیل بالایی برای درآمدزایی دارد. سازمان جهاد کشاورزی استان گزارش می‌دهد که تا پایان شهریورماه ۱۴۰۱ بالغ بر ۴۳۱۳ پروانه مشاغل خانگی در بخش کشاورزی در استان صادر شده است.
همچنین دوره‌های آموزشی تخصصی متعددی در بروجن برگزار شده است؛ برای نمونه ۴۹۵ نفر در رشته‌های پرورش دام، زنبورعسل و کشت گیاهان دارویی آموزش دیده‌اند. این اقدامات نشان‌دهنده تمهید زیرساخت‌های آموزشی و فنی برای کشاورزان و روستاییان است. از سوی دیگر، از توانمندی‌های بومی می‌توان به پرورش مرغ بومی و دام سبک اشاره کرد؛ در دوره‌های آمایش نیازسنجی استان نیز «پرورش مرغ بومی» و «پرورش گوسفند و بز» جزو رشته‌های مورد تاکید قرار گرفته‌اند.
دلایل موفقیت: مشاغل خانگی کشاورزی معمولاً به سرمایه کم و استفاده بهینه از منابع محلی نیاز دارند. وجود آب و هوای مناسب و اراضی کشاورزی در اطراف بروجن، همراه با حمایت‌های دولتی، امکان تولید محصولاتی با ارزش افزوده بالا (مانند عسل طبیعی، خشکبار و گیاهان دارویی) را فراهم می‌کند. ارائه تسهیلات بانکی و صندوق‌های خرد محلی نیز در رونق این مشاغل اثرگذار است؛ به‌عنوان نمونه در بروجن ۳۸ صندوق قرض‌الحسنه محله‌محور تأسیس شده که بیش از ۱۰۹۸ فقره تسهیلات کوچک پرداخت کرده‌اند. این حمایت‌ها ضمن کاهش ریسک مالی، انگیزه لازم برای کشاورزان نوآور را فراهم آورده است.
گام‌های راه‌اندازی، مشاغل خانگی موفق در بروجن
۱. شناسایی حوزه محصول یا دام: ابتدا با توجه به مزیت‌های اقلیمی بروجن (مانند مراتع کوهستانی یا باغات اطراف) یک کسب‌وکار مناسب انتخاب کنید (مثلاً زنبورداری، پرورش دام سبک یا کاشت گیاهان دارویی).
۲. آموزش تخصصی: در دوره‌های آموزشی کشاورزی و دام‌پروری جهاد کشاورزی و فنی‌وحرفه‌ای شرکت کنید. این دوره‌ها مهارت‌های فنی لازم در حوزه پرورش دام یا زنبورداری را در اختیارتان قرار می‌دهد.
۳. اخذ مجوزهای قانونی: برای شروع کار، مجوزهای لازم را از مراجع ذی‌ربط (مانند جهاد کشاورزی یا اتاق اصناف کشاورزی) دریافت کنید. این مجوزها معمولاً از طریق سامانه «پنجره واحد خدمات دولت» پیگیری می‌شوند.
۴. ثبت‌نام در سامانه ملی مشاغل خانگی: در سامانه مرکزی مشاغل خانگی (mkh.mcls.gov.ir) ثبت‌نام و درخواست خود را ثبت کنید تا بتوانید از حمایت‌های دولتی بهره‌مند شوید.
۵. تأمین مالی: برای سرمایه‌گذاری در مشاغل خانگی موفق در بروجن؛ می‌توانید از وام‌های بانکی استفاده کنید و یا به صندوق‌های قرض‌الحسنه محلی مراجعه نمایید؛ در بروجن تاکنون بیش از هزار فقره وام خرد به افراد متقاضی پرداخت شده است.
۶. بازاریابی و فروش: پس از تولید محصول، آن را از طریق بازارهای محلی، اتحادیه‌های مرتبط و حتی فروش اینترنتی به دست مشتریان برسانید. مثلاً عسل و فرآورده‌های گیاهی را می‌توانید در نمایشگاه‌ها یا فروشگاه‌های ارگانیک عرضه کنید.
مشاغل خانگی موفق در بروجن؛ مشاغل خانگی صنایع‌دستی
صنایع‌دستی در بروجن سابقه‌ای دیرینه دارد و به‌عنوان یکی از مهم‌ترین بخش‌های اقتصادی منطقه شناخته می‌شود. بر اساس گزارش فرمانداری بروجن، «قالی‌بافی، نمدمالی، کلاه‌مالی، گیوه‌دوزی و چادر‌دوزی» از هنرهای دستی اصلی این شهرستان‌اند. فرش‌های عشایری یلمه‌ی بروجن از جنس پشم با رنگ‌های طبیعی هستند که کیفیت بالایی دارند و «صادراتی» محسوب می‌شوند.
همچنین گیوه‌های دستبافت و چادرمشخصه منطقه بوده و در بازارهای ملی محبوبیت دارند. دلایل موفقیت: مهارت‌های سنتی و هنری مردم بروجن، همراه با علاقه گردشگران به محصولات بومی (مانند فرش بختیاری و گیوه) زمینه‌ی مناسب برای موفقیت کسب‌وکارهای خانگی صنایع‌دستی فراهم آورده است. این محصولات معمولا جزو سوغات استان به‌شمار می‌آیند و در نمایشگاه‌ها و فروشگاه‌های تخصصی عرضه می‌شوند (برای مثال فرش یلمه و گیوه بروجن شهرتی جهانی یافته‌اند).
همچنین حمایت سازمان صنایع دستی و تخصیص تسهیلات اشتغالزایی به هنرمندان نقش موثری در ارتقاء تولیدات و مشاغل خانگی موفق در بروجن داشته است.
گام‌های راه‌اندازی، مشاغل خانگی موفق در بروجن
۱. فراگیری مهارت: ابتدا مهارت لازم را بیاموزید. می‌توانید در کارگاه‌ها یا دوره‌های آموزشی فنی‌وحرفه‌ای و آموزش‌های غیررسمی شرکت کنید تا هنر قالی‌بافی، چرم‌دوزی یا سایر صنایع دستی را یاد بگیرید.
۲. ارتباط با تشکل‌های مرتبط: در صورت امکان به اتحادیه یا تعاونی‌های صنایع دستی محلی بپیوندید تا از مشاوره تخصصی، نمایشگاه‌ها و بازارهای عرضه بهره‌مند شوید.
۳. اخذ مجوز کسب: مجوز تولید و فروش این کالاها را از مراجع ذی‌صلاح (مثلاً اتاق اصناف یا سازمان میراث فرهنگی) دریافت کنید.
۴. ثبت در سامانه مشاغل خانگی: همانند بخش کشاورزی، در سامانه ملی مشاغل خانگی ثبت‌نام نمایید تا از امکانات حمایتی استفاده شود.
۵. تهیه ماشین‌آلات سبک: تجهیزات خانگی مناسب مانند دار قالی، دستگاه نمدمالی یا ابزار چرم‌دوزی را تهیه کنید و به بهبود کیفیت محصول توجه کنید.
۶. بازاریابی: محصولات صنایع دستی را می‌توان در نمایشگاه‌های استان، فروشگاه‌های سوغات و یا به‌صورت آنلاین عرضه کرد. استفاده از فضای مجازی و شبکه‌های اجتماعی برای معرفی کارگاه شما و فروش محصولات، به افزایش مشتریان کمک می‌کند. دریافت نشان استاندارد و بسته‌بندی شکیل نیز به جلب اعتماد خریداران یاری می‌رساند.
مشاغل خانگی خدماتی
در بین مشاغل خانگی موفق در بروجن یکی از حوزه ها مشاغل خانگی خدماتی است. حوزه خدمات خانگی طیف متنوعی دارد که در بروجن نیز ظرفیت مناسبی برای آن‌ها وجود دارد. خدماتی مانند آرایشگری خانگی، خیاطی و دوخت لباس، آموزش خصوصی (تدریس دروس یا مهارت‌های فنی)، نگهداری کودک و سالمند، یا تعمیرات ساده در منزل (مثلاً لوله‌کشی یا الکترونیک) از نمونه فعالیت‌های معمول هستند. شرایط فرهنگی منطقه و ساکنان فعال بروجن، تقاضایی برای این خدمات ایجاد کرده و فرصت اشتغال خانگی مهیا کرده است.
دلایل موفقیت: کسب‌وکارهای خدماتی معمولاً سرمایه اولیه اندکی نیاز دارند و با استفاده از نیروی کار خانوادگی قابل انجام‌اند. از طرفی، ارائه خدمات به نیازهای روزمره افراد خانوارها می‌تواند با بازار مطمئن همراه باشد. مدیران اشتغال تاکید کرده‌اند تسهیلات بخش خدمات نیز متناسب با زیست‌بوم استان پرداخت می‌شود؛ به‌عبارت دیگر، حمایت لازم برای مشاغل خدماتی نیز فراهم گشته است. به‌عنوان مثال، با رونق گردشگری در مناطق اطراف بروجن، خدمات اقامتی و گردشگری محلی (اقامتگاه بوم‌گردی یا تورهای روستایی) در ماه‌های توریستی قابل اجرا هستند.
گام‌های راه‌اندازی
۱. کسب مهارت لازم: بسته به نوع خدمت، در دوره‌های فنی‌حرفه‌ای یا مراکز آموزش مهارتی شرکت کنید (مثلاً دوره آرایشگری، تعمیرات الکترونیکی، یا پرورش گل و گیاه).
۲. اخذ مجوز تخصصی: در صورت نیاز، گواهی‌نامه یا مدرک فنی و حرفه‌ای مرتبط با خدمت (مانند مدرک آرایشگری یا خیاطی) را دریافت کنید تا اعتبار فعالیت‌تان افزایش یابد.
۳. ثبت‌نام در سامانه: از طریق سامانه ملی مشاغل خانگی، کسب‌وکار خدماتی خود را ثبت کنیدتا امکان دریافت تسهیلات فراهم شود.
۴. تجهیز فضای کار: تجهیزات و ابزار لازم برای ارائه خدمت (مثلاً میز و صندلی آرایش یا ماشین خیاطی) را تهیه کرده و محل مناسبی در خانه یا کنار خانه برای فعالیت اختصاص دهید.
۵. بازاریابی محلی و شبکه‌ای: خدمات خود را از طریق تبلیغات محلی (نصب آگهی در مسجد، آموزشگاه یا محل تجمع‌ها) و فضای مجازی (کانال‌ها و گروه‌های محلی) معرفی کنید. ارائه نمونه کار و رضایت مشتریان قبلی باعث جذب مشتریان جدید می‌شود.
۶. استفاده از تسهیلات حمایتی: می‌توانید برای تامین تجهیزات و سرمایه در گردش از وام‌های بانکی یا نهادهای حمایتی مانند بسیج سازندگی بهره‌مند شوید. در بروجن با معرفی به بانک‌های عامل، متقاضیان زیادی موفق به دریافت وام شده‌اند.
مشاغل خانگی تولیدی، مشاغل خانگی موفق در بروجن
در این گروه از مشاغل خانگی موفق در بروجن، فعالیت‌هایی مدنظر است که شامل فرآوری و بسته‌بندی محصولات می‌شود. از نمونه‌های رایج می‌توان به تولید ترشی، مربا و فرآورده‌های لبنی سنتی در مقیاس کوچک، بسته‌بندی میوه خشک یا گیاهان دارویی، تولید پوشاک ساده یا کیف چرمی، و تعمیر قطعات خودرو یا الکترونیک اشاره کرد. منابع اولیه از محیط اطراف بروجن (مانند میوه‌ها، سبزیجات، شیر و پشم دام) تامین می‌شود و با فرآوری خانگی می‌توان ارزش افزوده ایجاد کرد. دلایل موفقیت: با توجه به دسترسی به مواد اولیه بومی (مانند انجیر، گردو یا شیر دام‌های بومی)، تبدیل این مواد به محصولات پرفروش (مثلاً سوسیس خانگی، خشکبار فرآوری‌شده، لبنیات محلی) بازار مناسبی دارد.
افزون بر این، هزینه کم خطوط تولید خانگی (مثلاً یک دستگاه خشک‌کن یا قالب بسته‌بندی دستی) و پشتیبانی‌های دولتی شرایط انجام این کسب‌وکارها را تسهیل کرده است. به عنوان مثال، بسته‌بندی محصولات کشاورزی و تولید لوازم چرمی از رشته‌های اولویت‌دار شناسایی شده در استان هستند.
گام‌های راه‌اندازی
۱. انتخاب محصول و تحقیق بازار: ابتدا یک کالای تولیدی را بر اساس مواد اولیه موجود و نیاز بازار محلی انتخاب کنید (مثلاً مربا، ترشی، گز و خشکبار محلی). بازار هدف را بررسی کرده و طرح کسب‌وکار اولیه را آماده کنید.
۲. آموزش فنی: در دوره‌های فنی‌وحرفه‌ای مرتبط با تولید محصول شرکت نمایید (مانند دوره تولید مواد غذایی یا دوخت چرم). این دوره‌ها استانداردهای بهداشتی و فنی لازم را به شما آموزش می‌دهد.
۳. اخذ مجوزهای بهداشتی: برای تولید مواد خوراکی حتماً مجوزهای بهداشت و استاندارد را از مراجع مربوط (شبکه بهداشت و اداره دامپزشکی) دریافت کنید تا محصول شما مورد تایید قرار گیرد.
۴. ثبت‌نام در سامانه: کسب‌وکار تولیدی را در سامانه مشاغل خانگی ثبت کنید تا امکان دریافت وام و سایر تسهیلات فراهم شود.
۵. تجهیز کارگاه: فضای کوچکی برای تولید اختصاص دهید و دستگاه‌های ساده مورد نیاز (مانند اجاق و مخلوط‌کن غذا، دستگاه‌های بسته‌بندی دستی یا دستگاه خشک‌کن) را تهیه کنید. رعایت نکات بهداشتی و مستندسازی فرایند تولید (برای مثال درج تاریخ تولید روی بسته) اهمیت بالایی دارد.
۶. بازاریابی و فروش: محصولات تولیدی خود را به فروشگاه‌ها و مغازه‌های منطقه عرضه کنید یا در بازارهای محلی عرضه نمایید. همچنین می‌توانید با معرفی محصولات در سایت‌های فروشگاهی اینترنتی و شبکه‌های اجتماعی، مشتریان بیشتری جذب کنید.
مشاغل خانگی موفق در بروجن؛ مشاغل خانگی دیجیتال
با گسترش فناوری اطلاعات، مشاغل دیجیتال خانگی در بروجن نیز در حال رشد است. این حوزه از مشاغل خانگی موفق در بروجن شامل مشاغلی مانند تولید محتوا و نرم‌افزار (برنامه‌نویسی ساده یا طراحی گرافیک)، خدمات کامپیوتری (نصب و راه‌اندازی شبکه خانگی)، تعمیرات تلفن همراه و وسایل الکترونیکی، و همچنین فروش اینترنتی محصولات تولیدی است. به عنوان نمونه، جهاد دانشگاهی استان رشته «تولید محتوای نرم‌افزار» و «تعمیر تلفن همراه» را از فعالیت‌های مورد نیاز شناسایی کرده است.
دلایل موفقیت: یکی از مزیت‌های مشاغل دیجیتال این است که می‌توان بدون نیاز به مکان خاص، با یک کامپیوتر یا تلفن هوشمند در خانه کار کرد. همچنین تحصیلات دانشگاهی و دانش نرم‌افزاری در میان جوانان منطقه رو به افزایش است. تقاضای خدمات اینترنتی و آنلاین (مانند آموزش غیرحضوری یا فروش آنلاین محصولات بومی) نیز محیط مناسبی برای این مشاغل فراهم کرده است. حمایت‌های آموزشی و ارتباطی مانند کارگاه‌های مهارتی برگزارشده در بروجن نیز به توانمندسازی علاقه‌مندان برای مشاغل خانگی موفق در بروجن؛ کمک کرده است.
گام‌های راه‌اندازی، مشاغل خانگی موفق در بروجن
۱. ارتقای مهارت فنی: در دوره‌های آموزشی کامپیوتر و فناوری اطلاعات (از طریق مراکز آموزشی فنی‌وحرفه‌ای یا آموزش‌های آنلاین) شرکت کنید تا مهارت‌های لازم در برنامه‌نویسی، طراحی وب یا تعمیرات را کسب نمایید.
۲. تهیه تجهیزات: یک رایانه یا لپ‌تاپ مناسب و ابزارهای مورد نیاز (نرم‌افزارهای طراحی یا تعمیر موبایل) فراهم کنید. اینترنت مناسب و فضای کار مشخصی در منزل مهیا کنید.
۳. ثبت در سامانه و کسب مجوز: فعالیت خود را در سامانه مشاغل خانگی ثبت کنید
و در صورت لزوم، از سازمان تنظیم مقررات برای خدمات مخابراتی مجوز دریافت کنید.
۴. آغاز فعالیت آنلاین: با ایجاد صفحه در شبکه‌های اجتماعی یا فروشگاه‌های اینترنتی، خود را معرفی و خدمات یا محصولات دیجیتال ارائه شده را عرضه کنید. برای مثال، تولید نرم‌افزار یا محتوا می‌تواند در سایت‌های فریلنسری عرضه شود یا تعمیرات موبایل به‌صورت در منزل انجام گردد.
۵. درخواست تسهیلات تخصصی: برخی بانک‌ها و صندوق‌ها برای راه‌اندازی مشاغل فناوری اطلاعات تسهیلات ارائه می‌دهند. با طرح کسب‌وکار دیجیتال خود می‌توانید از محل بودجه‌های اشتغالزایی یا تسهیلات کارآفرینی اقدام به دریافت وام نمایید.
منابع رسمی: برای کسب اطلاعات بیشتر و بهره‌مندی از طرح‌ها و حمایت‌های دولتی، می‌توان به منابع زیر مراجعه کرد: سایت اداره کل آموزش فنی و حرفه‌ای استان چهارمحال و بختیاری(اطلاعات مربوط به طرح مشاغل خانگی و آموزش‌های مرتبط)، روابط عمومی سازمان جهاد کشاورزی استان (گزارش‌های مرتبط با مشاغل کشاورزی(
و سامانه ملی مشاغل خانگی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی (mkh.mcls.gov.ir) اشاره کرد. همچنین خبرگزاری‌های رسمی مانند ایرنا و فارس با ارائه گزارش‌هایی درباره پرداخت تسهیلات مشاغل خانگی می‌توانند دید خوبی از حمایت‌های جاری و فرصت‌های موجود در استان بدهند.
نتیجه گیری
مقاله «مشاغل خانگی موفق در بروجن و راهنمای راه‌اندازی آن‌ها» به بررسی جامع ظرفیت‌های موجود برای ایجاد و توسعه مشاغل خانگی موفق در بروجن پرداخته و ضمن معرفی نمونه‌های مشاغل خانگی موفق در بروجن، مسیرهای عملی برای آغاز این نوع کسب‌وکارها را ارائه کرده است. با توجه به جمعیت جوان و نرخ بیکاری نسبتاً بالا در این منطقه، مشاغل خانگی موفق در بروجن؛ به عنوان یکی از مؤثرترین راهکارهای اشتغالزایی پایدار معرفی شده‌اند. این مقاله ابتدا اهمیت توسعه مشاغل خانگی را در بافت اقتصادی و اجتماعی بروجن تبیین می‌کند و تأکید دارد که چنین کسب‌وکارهایی به‌ویژه برای زنان، جوانان و افراد بدون سرمایه کلان، فرصتی برای استقلال مالی و ماندگاری در شهر خود فراهم می‌کنند.
در بخش خدماتی مشاغل خانگی موفق در بروجن؛ حرفه‌هایی نظیر خیاطی، آرایشگری، آموزش خصوصی، گردشگری بومی و نگهداری از سالمندان یا کودکان به‌عنوان مشاغلی کم‌هزینه و پرتقاضا در سطح شهرستان معرفی شده‌اند. بخش تولیدی نیز با تمرکز بر بسته‌بندی و فرآوری محصولات غذایی محلی، تولید پوشاک و لوازم چرمی، فرصت خوبی برای ایجاد ارزش افزوده فراهم می‌کند. در نهایت، مشاغل دیجیتال مانند تولید محتوا، گرافیک، برنامه‌نویسی و فروش آنلاین به‌ویژه برای جوانان علاقه‌مند به تکنولوژی پیشنهاد شده‌اند، زیرا نیاز به سرمایه اولیه کم دارند و قابل اجرا در منزل هستند.
در مجموع، شهرستان بروجن با دارا بودن تنوع زیستی، فرهنگی و نیروی انسانی مستعد، بستر مناسبی برای گسترش مشاغل خانگی موفق در بروجن؛ دارد. توسعه این مشاغل نه‌تنها باعث کاهش نرخ بیکاری و مهاجرت می‌شود؛ بلکه به تقویت اقتصاد خانوار، حفظ بافت فرهنگی و افزایش مشارکت اجتماعی زنان و جوانان نیز کمک می‌کند. منابع مقاله بر پایه داده‌های رسمی و گزارش‌های میدانی مستند شده‌اند و به صورت لینک‌دار جهت اطمینان از صحت اطلاعات ارائه گردیده‌اند.
مشاغل خانگی راهی هموار برای توانمندسازی اقشار کم درآمد – ایرنا
پرداخت تسهیلات مشاغل خانگی در چهارمحال و بختیاری در دولت سیزدهم ۴ برابر شد – ایرنا
معرفی 109 متقاضی تسهیلات مشاغل خانگی به بانک‌های عامل در بروجن
رئیس سازمان جهاد کشاورزی چهارمحال و بختیاری: 4313 متقاضی مشاغل خانگی در بخش کشاورزی مجوز گرفتند – روزنامه زردکوه
معرفی 109 متقاضی تسهیلات مشاغل خانگی به بانک‌های عامل در بروجن
فراخوان اعطای تسهیلات اشتغالزایی به متقاضیان مشاغل خانگی و خرد در چهارمحال و بختیاری
معرفی 109 متقاضی تسهیلات مشاغل خانگی به بانک‌های عامل در بروجن
رئیس سازمان جهاد کشاورزی چهارمحال و بختیاری: 4313 متقاضی مشاغل خانگی در بخش کشاورزی مجوز گرفتند – روزنامه زردکوه
اداره کل آموزش فنی و حرفه ای استان چهارمحال و بختیاری
فرمانداری شهرستان بروجن
http://boroojen.ostan-chb.ir/Page/3456
فرمانداری شهرستان بروجن
http://boroojen.ostan-chb.ir/Page/3456
پرداخت تسهیلات مشاغل خانگی در چهارمحال و بختیاری در دولت سیزدهم ۴ برابر شد – ایرنا
رئیس سازمان جهاد کشاورزی چهارمحال و بختیاری: 4313 متقاضی مشاغل خانگی در بخش کشاورزی مجوز گرفتند – روزنامه زردکوه
Favicon
پرداخت تسهیلات مشاغل خانگی در چهارمحال و بختیاری در دولت سیزدهم ۴ برابر شد – ایرنا
بدون دیدگاه